Côn Minh, Vân Nam, sân bay Trường Thủy.

Hề Việt đang ngồi chờ chuyến bay.

Vé của cô là từ Bắc Kinh bay đến Đằng Xung (*), quá cảnh ở Côn Minh. Thời gian dư dả, đủ để cô nhâm nhi chút đồ uống trong sân bay rồi gọi thêm một bát mì gạo.

(*) Hình minh họa

Còn món mì này có chuẩn vị hay không thì cô không dám chắc, dù sao đây cũng là lần đầu tiên cô đặt chân đến Vân Nam, nhưng cảnh tượng bày biện thì rất “ra gì”. Nạc giăm bông, ngọn đậu Hà Lan, từng đoạn hẹ xanh, vụn hành phi giòn, tất cả được múc vào bát theo một trình tự rất khí thế. Hai quả trứng chim cút nhỏ xíu cũng được gõ vỏ bỏ vào, ngay lập tức chìm nghỉm trong lớp nước dùng màu ngà, trên mặt lấp lánh từng giọt mỡ trong veo.

Nhân viên phục vụ nhắc: “Cẩn thận kẻo bỏng.”

Nhưng Hề Việt chẳng nghe thấy gì. Tai cô vẫn đeo chiếc tai nghe chống ồn, như thể nhấn nút tắt tiếng thế giới. Cô mở điện thoại xem lại mấy bài hướng dẫn du lịch đã lưu sẵn: một tay cầm máy, tay còn lại múc thìa nước dùng, thổi lấy lệ hai cái rồi đưa lên miệng. Chưa kịp nếm vị, cô đã thành công làm bỏng luôn phần lợi hàm trên.

Hề Việt tháo tai nghe, mặt không biểu cảm, nhưng đầu lưỡi thì đang âm thầm lia qua lia lại trong khoang miệng, cố cạy mảnh da bị bỏng kia xuống.

Còn chưa kịp rời khỏi sân bay, Vân Nam đã dạy cho cô bài học đầu tiên — đừng nóng vội. Làm gì cũng đừng nóng vội.

Ban đầu cô còn tính ở lại Côn Minh chơi vài ngày rồi mới đến điểm dừng tiếp theo.

Thế nhưng trạm trung chuyển của hành trình du lịch Vân Nam này hình như ngoài việc trung chuyển thì chẳng mấy ai nấn ná lâu. Bởi những nơi thú vị của Vân Nam quá nhiều, khiến thủ phủ nằm ở biên giới Tây Nam này tự dưng trở nên kém nổi bật. Du khách vội vã đáp xuống, chỉnh trang đôi chút, rồi tỏa đi bốn phương tám hướng. Y như những đàn mòng biển mỏ đỏ di cư theo lộ trình cố định, chẳng hề chậm bước.

Hề Việt đã tìm hiểu sơ sơ trước chuyến đi, blogger lớn nhỏ đều khuyên cô chuyển tiếp càng nhanh càng tốt. Cô vốn muốn ra bờ hồ Điền Trì ngồi ngẩn ngơ một lúc, muốn đi dạo ăn uống thong dong ở hẻm Văn Hóa, nhưng nghĩ đi nghĩ lại, cuối cùng đành từ bỏ.

Đi du lịch, cũng phải có mục tiêu.

Ba chữ ấy hình như xuyên suốt đời sống của người Trung Quốc, và Hề Việt đương nhiên không nằm ngoài.

Vài ngày trước, khi chốt hành trình, mục tiêu của Hề Việt cực kỳ rõ ràng, rời khỏi thành phố nơi cô đang sống và cắt đứt toàn bộ những mối quan hệ đang khiến cô phiền lòng.

Nói gọn lại, cô muốn biến mất một thời gian.

Biến mất, điều mà lẽ ra bất cứ người trưởng thành nào sống trong xã hội hiện đại này cũng nên có quyền lựa chọn, nhưng Hề Việt phải bực bội đến tột cùng mới đi đến bước đường này.

Thực chất là cô hết cách rồi.

Hôm ấy, bố gọi điện cho cô, bảo rằng con trai của mẹ kế sau khi tốt nghiệp đại học thất nghiệp mãi, giờ muốn lên Bắc Kinh lập nghiệp. Ông bảo Hề Việt dọn bớt chỗ trong căn phòng thuê để cho cậu ta tá túc vài hôm.

Hề Việt nói: “Bố ơi, con thuê phòng đơn, chỉ có một cái giường.”

Bố cô đáp: “Biết rồi, con cho nó ngủ sofa, hoặc trải đệm dưới đất cũng được. Con trai mà, có kén chọn gì đâu.”

Cô lại nói: “Hay để con đặt khách sạn cho nó? Con trả tiền.”

Bố cô gắt nhẹ: “Con lắm tiền đến vậy sao? Chịu khó vài ngày, tìm được việc nó sẽ chuyển ra. Người một nhà cả mà.”

Hề Việt cầm điện thoại ngây người hồi lâu. Đặt máy xuống, cố gắng dỗ lại cái đầu đang rối tung, rồi lại nâng điện thoại lên, bắt đầu tìm khách sạn giá rẻ trong bán kính năm cây số quanh công ty.

Dù thế nào cô cũng không thể ngủ chung dưới một mái nhà với một người đàn ông trưởng thành không hề có quan hệ em trai máu mủ, danh nghĩa cũng không! Nếu đối phương kiên quyết muốn sang Bắc Kinh ở nhờ, vậy thì cô sẽ là người lánh đi. Cậu ta không ở khách sạn được, cô thì ở.

Bố muốn tiết kiệm cho cô.

Còn mẹ cô thì lại muốn vay tiền cô.

Bố dượng bao năm chơi cổ phiếu, thắng thua thất thường nhưng nhìn chung vẫn ổn. Mấy năm gần đây tuổi cao, tham vọng lại lớn, một pha lầm bước khiến ông ta bị kẹt vốn. Mẹ cô khóc lóc gọi cho cô, nói ông ta mang khoản vay thế chấp mà bà không hề hay biết, nhà và quán ăn có thể bị siết bất cứ lúc nào.

Bên kia ngăn làm việc, hai cô bé thực tập đang ríu rít bàn xem Quốc khánh này đi đâu chơi. Tiếng cười đan xen tiếng gõ bàn phím, từng nhịp đánh chát chúa vào dây thần kinh của Hề Việt. Cô ngồi trước máy tính day mắt, đầu đau muốn nứt.

Cô nhắn cho người mẹ từ khi cô chín tuổi đã không sống chung, mãi gần đây mới liên lạc lại: “Mẹ muốn con giúp gì?”

Mẹ trả lời: “Không có gì, chỉ tâm sự chút thôi. Chẳng lẽ lại bắt con lo chuyện người lớn?”

Hề Việt đáp: “Con không còn là trẻ con. Với lại có những người lớn thật ra cũng chẳng hiểu chuyện hơn trẻ con là bao.”

Đầu dây bên kia im lặng.

Hề Việt mở app ngân hàng. Nhìn khoản tiết kiệm và tiền đầu tư, do dự hồi lâu.

Dãy số nhỏ nhoi ấy chính là toàn bộ thành quả làm việc của cô từ khi tốt nghiệp đại học đến giờ. Tàn nhẫn, nhưng cũng công bằng.

Cô ngẩng đầu, nhìn ra ngoài cửa sổ.

Chiều hôm ấy, cái nóng sót lại của mùa hè Bắc Kinh vẫn vương vấn, đầu thu đang chực bước lên sân khấu. Trên nền trời cao rộng, mây mỏng tản ra, nghe thật kỹ, tựa như có thể nghe thấy tiếng lá khô rơi trong gió.

Lúc này, Hề Việt vẫn chưa biết rằng cuộc sống đều đều của cô sắp nghênh đón những đợt sóng thay đổi lớn.

Đó là thứ Sáu, lúc chập tối, khi cô đang viết báo cáo tuần, sếp gọi cô vào phòng họp, ngắn gọn thông báo với cô rằng nhân sự phòng sẽ sắp có biến động.

Nửa tiếng sau, nhân sự tìm cô.

Ngay trước giờ tan làm, cô nhận được email, một mẫu thư chuẩn mực, cảm ơn cô vì năm năm cống hiến, thông báo khoản bồi thường nghỉ việc sẽ được phát cùng lương tháng này.

Thực dụng, nhanh gọn, trịnh trọng, rất đúng phong cách công ty.

Ở chốn công sở người đến người đi quen rồi, nhưng đến lượt mình, Hề Việt vẫn thấy choáng.

Cô xuống dưới lầu, ra khu ngoài trời, hút liền hai điếu thuốc mới bình tĩnh lại được.

Bên cạnh khu hút thuốc, trong bụi cỏ có trải mấy viên đá cuội làm lối đi, sắp xếp lỏng lẻo như mấy tấm thảm massage chân. Cảm giác tê tê đau đau từ lòng bàn chân chạy thẳng l*n đ*nh đầu. Cô đi qua đi lại trên lớp đá ấy, thậm chí còn nhún nhảy vài cái. Vừa quay đầu lại đã thấy cô lao công đang nhìn cô với vẻ ngỡ ngàng, Hề Việt vội vàng dùng chân hất đám đá trở về chỗ cũ, chỉnh lại mặt đất như ban đầu, rồi cúi đầu nắm chặt thẻ công ty, lặng lẽ quay lên.

Buổi tối hôm ấy, điện thoại của Hề Việt gần như không được yên phút nào.

Trên màn hình khoá, tin nhắn hiện thành một dãy dài, vuốt mãi không hết. Từ trên xuống lần lượt là—

Bố: [Gửi bố địa chỉ. Dì muốn gửi trước vài bộ quần áo và giày cho em con. Đừng có xị mặt, con là vai nhỏ, phải biết lễ phép. Bố dạy con thế nào rồi?]

Mẹ: [Bé con, con tan làm chưa? Mẹ có thể gọi video được không? Mẹ không muốn sống nữa, cho mẹ nhìn con thêm một lần…]

Dì ruột: [Việt Việt, mẹ con lại gọi khóc lóc nữa đúng không? Dì cảnh cáo con, không được cho bà ấy vay tiền nữa! Bố dượng con là cái hố không đáy, đây đâu phải lần đầu! Mẹ con mù quáng cả đời, thích đổ tiền vào thì kệ bà ấy, đừng để bà lôi con xuống cùng!]

Ngực Hề Việt nghẹn lại, cô hít sâu một hơi.

Rồi kéo xuống xem tiếp.

Em trai: [Tuần sau em tới Bắc Kinh đó. Nhà chị gần phía nam Bắc Kinh hay ga Bắc Kinh hơn? Chị phải ra đón em nha! Em sợ bị lạc.]

Quản lý nhà thuê: [Chị Tề, xin nhắc chị, hợp đồng thuê nhà của chị sẽ hết hạn vào tháng sau, tiền thuê có điều chỉnh. Nếu muốn gia hạn, vui lòng xác nhận trên app.]

…

Có điều chỉnh, chính là tăng giá. Hợp đồng ký từng năm, năm nào cũng nhích lên một chút, như con dao cùn rạch từng đường rất nhỏ nhưng rất chắc lên miếng thịt. Ở thành phố này, thuê nhà là vậy, Hề Việt cũng quen rồi.

Cô đứng trong nhà vệ sinh, ôm đống ga giường vừa tháo ra để giặt. Mở khoá bằng nhận diện gương mặt, mở WeChat, xử lý tin nhắn công việc trước.

Xử lý việc luôn khiến cô bình tâm, đó là thói quen của Hề Việt. Nhưng thông tin nghỉ việc còn nhanh hơn cô tưởng. Loạt nhóm chat công việc được cô ghim trên đầu, từ lớn đến nhỏ hơn chục nhóm, đồng loạt hiện dòng thông báo:

“Bạn đã bị mời ra khỏi nhóm.”

Câu đó khiến cảm xúc cô không còn nơi bấu víu.

Cái bến tránh gió cuối cùng cũng bị dỡ bỏ.

Não cô trống rỗng một thoáng, tim như bị giáng mạnh.

Thực tế chẳng cho cô thời gian sắp xếp lại tâm trạng. Ngay lập tức, lại thêm một tiếng “ting” báo tin nhắn.

[Xin chào! Đơn phòng khách sạn XX của quý khách, phòng giường lớn giá ưu đãi từ 8/9 đến 12/9, đã đặt thành công. Vui lòng dùng mã xác nhận để làm thủ tục nhận phòng. Chúc quý khách cuộc sống vui vẻ, chuyến đi hạnh phúc!]

…

Giọt nước tràn ly sao?

Hề Việt cảm thấy cách nói ấy không đủ chuẩn xác.

Cô nhìn chằm chằm câu cuối cùng của tin nhắn. Dấu chấm than kia như một bàn tay đang chọc ghẹo trước mặt một chú hề.

Cô vốn đã là chú hề rồi, mặt mũi đầy lớp hoá trang lem nhem. Vậy mà bàn tay ấy vẫn không chịu buông tha, cứ cố nắm lấy cái mũi đỏ của cô, kéo lên, kéo lên nữa, kéo lên thật cao rồi buông.

Bốp.

Cú bật bất ngờ ấy làm nước mắt cô đau đến bật ra.

Giọt nước mắt mắc lại nơi khoé mắt, ngấm ướt từng sợi lông mi, nhưng cuối cùng vẫn không rơi xuống.

Cô mở cửa máy giặt, nhét hết ga giường và vỏ chăn vào, quăng vào một viên nước giặt. Sau đó đứng thẳng dậy, nhìn chăm chăm vào nhịp rung đều đều của máy giặt.

Bốn mươi phút.

Máy giặt rung đúng bốn mươi phút.

Đến khi máy dừng hẳn, Hề Việt cũng đã đưa ra quyết định của mình.

–

Ngay lúc này. Khoảnh khắc này.

Hề Việt đang ngồi trên chuyến bay từ Côn Minh đến Đằng Xung, tự hỏi đi hỏi lại quyết định bốc hơi khỏi nhân gian của mình liệu có quá bốc đồng hay không.

Ghế bên cạnh cô là một ông cụ. Ngay từ lúc máy bay còn đang lăn bánh chuẩn bị cất cánh, ông đã ngáy vang. Trên người ông phảng phất một mùi thuốc thảo dược rất nồng, không khó chịu, nhưng cũng khó mà ngó lơ. Đôi chân ông dạng rộng, chiếm gần hết khoảng không vốn đã chật.

Hề Việt khoanh tay, đội tai nghe, dán sát vào cửa sổ máy bay, thu mình lại như một chú chim cút.

Trước khi xuất phát, cô đã xác nhận với quản lý nhà thuê về ngày trả phòng, thông báo rằng họ có thể đến nhận nhà bất cứ lúc nào. Sau đó, cô thuê một kho lưu trữ ngắn hạn để gửi toàn bộ đồ đạc vừa dọn ra khỏi căn phòng thuê.

Dòng người trong thành phố này lưu chuyển như mạch máu, nhanh chóng, dồn dập. Những kho gửi đồ như thế mọc lên khắp nơi, chuyên cất giữ những lý tưởng nhỏ bé của những con người chưa tìm được chốn cắm rễ, nhưng cũng chưa nỡ buông tay.

May mà với Hề Việt, việc đóng gói là chuyện dễ như thở.

Cô vốn không mua sắm nhiều, cũng không có thói quen tích trữ. Hai thùng carton cao tới nửa người, cộng thêm một vali lớn một vali nhỏ, đã chứa trọn vẹn cuộc sống của cô. Trong đó chiếc vali nhỏ hiện đang theo cùng chuyến bay này đến Vân Nam.

Vân Nam xa lạ mà cô đã ao ước biết bao lần, nhưng hết lần này đến lần khác lại chẳng thực hiện được.

Cô không đặt vé khứ hồi.

Bởi chính cô cũng không biết mình sẽ ở Vân Nam bao lâu.

Chuyến bay đêm. Bên ngoài cửa sổ chỉ là một màu đen tuyệt đối. Chỉ có đèn tín hiệu trên cánh máy bay chớp lia lịa dùng để báo vị trí cho các máy bay khác trên bầu trời.

Hề Việt biết rất rõ, lúc này, đèn tín hiệu thuộc về cô đã tắt.

Cô đang bay trong bóng tối.

Một chuyến bay mù mịt.

……..

Rời sân bay Đằng Xung, chiếc xe đã hẹn trước đang chờ sẵn bên ngoài.

Bác tài trông rất thân thiện, nói năng thoải mái. Không cần cô hỏi, ông đã hồ hởi giới thiệu khắp các điểm du lịch, lúc nói phổ thông, lúc đổi sang giọng địa phương hai tám lẫn lộn: “Định ở Đằng Xung mấy ngày, có muốn ghép đoàn trekking núi Cao Lê Cống (*) không, có muốn tắm suối nước nóng ở Hải Phao không? Tháng này hơi sớm, chứ tháng sau là ngắm ngân hạnh đẹp lắm đó.”

(*) Hình minh họa

… Những điều ấy, Hề Việt đều từng ghi chú trong cẩm nang du lịch, vậy mà vừa đặt chân đến nơi, cô chợt thấy hoàn toàn mơ hồ.

Bác tài liếc gương, nhìn thấu vẻ bối rối trên mặt cô.

Giữa đêm, một cô gái một balo một vali lang thang nơi đất khách. Thế là ông lại hỏi: “Lần đầu đến Đằng Xung hả? Không nghiên cứu lịch trình trước sao?”

Mấy giây sau Hề Việt mới trả lời: “Cháu không chỉ lần đầu đến Đằng Xung, mà đây còn là lần đầu cháu đến Vân Nam.”

Và hơn hết, lần đầu tiên trong đời cô đi du lịch một mình.

“Cô gan thật đấy.”

Câu khen này chẳng khiến Hề Việt thấy khá hơn.

Cô cố cười đáp lại, nhưng trong lòng những cấu trúc tinh thần vốn mỏng manh bắt đầu lung lay. Cái sự liều lĩnh không quan tâm ai, đời đến đâu hay đến đó ấy đã bắt đầu hết hiệu lực ngay khi máy bay hạ cánh. Toàn bộ sức mạnh chống đỡ cô suốt mấy ngày qua bỗng tan rã, chỉ còn lại sự lạc lõng vô tận ngoài quỹ đạo quen thuộc.

“Bác ơi, còn xa cổ trấn Hoà Thuận (*) không?”

(*) Hình minh họa

Bác tài nhìn đồng hồ, giơ tay làm một ký hiệu.

Hề Việt tưởng là “OK”.

“Khoảng ba mươi phút.”

…

Ánh đèn đường lướt qua cửa kính, vàng dịu và yên tĩnh. Đêm ở Đằng Xung không náo nhiệt. Đây là một vùng đất xa lạ mà cô chưa từng đặt chân đến.

Không hiểu sao, mắt cô chợt nóng lên. Những giọt nước mắt lẽ ra đã rơi từ lâu nay lại có dấu hiệu trào ngược trở lại. Nhưng cô cắn chặt, không để chúng rơi. Rồi trong lòng, cô cũng tự làm động tác “OK” với chính mình.

Ổn rồi, Hề Việt, đời còn dài lắm.

Trốn chạy không đáng xấu hổ, đèn tín hiệu tắt tạm thời cũng chẳng đáng sợ.

Mày sẽ ổn thôi.